Thông tin truy cập
 
Số lượt truy cập : 346220
Khách trực tuyến : 3299
Thành viên trực tuyến : 12
 
Thực hiện sáng tạo quan điểm phát triển kinh tế tri thức
23/01/2014 - 10:39

Thực hiện sáng tạo quan điểm phát triển kinh tế tri thức

Bước tiến mới…

Theo Báo cáo kinh tế lấy tri thức làm nền tảng của tổ chức nghiên cứu của Liên hợp quốc (2004): “Kinh tế tri thức là kinh tế được xây dựng trên cơ sở sản xuất, phân phối, sử dụng tri thức và thông  tin”. Phát triển kinh tế tri thức (KTTT)  là một chuyển biến chiến lược: chuyển nền kinh tế từ dựa vào tài nguyên sang dựa chủ yếu vào tri thức và năng lực sáng tạo của con người. Với những nguồn lực sẵn có, sử dụng tri thức mới, công nghệ mới để làm ra được nhiều hơn, tốt hơn, hiệu quả hơn. Tài nguyên thiên nhiên là có hạn, năng lực sáng tạo con người là vô hạn.

Ngay từ Đại hội lần thứ IX (năm 2001), lần đầu tiên Đảng ta xác định: "KTTT có vai trò ngày càng nổi bật trong quá trình phát triển lực lượng sản xuất" và đề ra định hướng "từng bước phát triển KTTT ". Đến Đại hội lần thứ X (năm 2006) Đảng ta lại nhấn mạnh "Đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hóa gắn với từng bước phát triển KTTT ". Đại hội lần thứ XI của Đảng có sự phát triển mới về nhận thức lý luận và thực tiễn, đề ra định hướng: “Thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hóa đất nước gắn với phát triển KTTT”, “Phát triển khoa học và công nghệ nhằm mục tiêu đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hóa đất nước, phát triển KTTT, vươn lên trình độ tiên tiến của thế giới”

Như vậy, tới Đại hội XI, Đảng ta đã khẳng định vị thế trọng tâm của phát triển KTTT trong phát triển kinh tế nói chung và công nghiệp hoá, hiện đại hoá (CNH, HĐH) nói riêng, khẳng định vai trò động lực của khoa học và công nghệ (KH&CN) đối với phát triển kinh tế tri thức, đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước; đồng thời xác định mục tiêu: Vươn lên trình độ tiên tiến của thế giới. Phát triển KH&CN để đẩy CNH, HĐH, phát triển KTTT là sự lựa chọn “khôn ngoan” phù hợp với xu thế toàn cầu hoá và hội nhập quốc tế. Quan trọng và có ý nghĩa then chốt hơn nữa, phát triển KTTT là con đường “rút ngắn” của  quá trình phát triển đất nước.

Tại Hải Phòng, Nghị quyết Đại hội XIV Đảng bộ thành phố cũng nhấn mạnh: “Chú trọng đẩy mạnh xây dựng KTTT trên cơ sở xác định rõ lộ trình thực hiện đến năm 2020”.

Nhiệm vụ phát triển KTTT trong quá trình CNH, HĐH

Theo giáo sư Đặng Hữu (nguyên UV Trung ương Đảng, Trưởng ban Khoa giáo TW), nhiệm vụ phát triển KTTT trong quá trình CNH, HĐH ở nước ta cần tập trung:

Tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng tăng nhanh các ngành giá trị gia tăng cao dựa nhiều vào tri thức, công nghệ mới, sử dụng tri thức để đổi mới, HĐH tất cả các ngành, cắt giảm các dự án đầu tư lớn, tiêu hao nhiều nguyên liệu năng lượng mà hiệu quả thấp, phát triển các ngành công nghiệp chế biến và dịch vụ dựa nhiều vào tri thức, chấm dứt bán tài nguyên thô, nhập công nghệ thay cho nhập sản phẩm chế biến - FDI phải đi kèm chuyển giao tri thức, tăng mạnh vốn đầu tư VỐN NGƯỜI (giáo dục đào tạo, tiềm lực khoa học, văn hóa, y tế…), nhân tố quyết định sự phát triển. Thực hiện sự chuyển hướng chiến lược từ sự phát triển dựa vào tài nguyên sang phát triển dựa vào tri thức, năng lực trí tuệ của con người, gia tăng nhanh hàm lượng tri thức trong GDP, giảm mạnh tiêu hao nguyên liệu, năng lượng.

Sử dụng tri thức mới để đẩy nhanh CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn. Giải pháp chủ yếu là tăng nhanh tốc độ đào tạo nghề, phát triển hạ tầng công nghệ thông tin đưa thông tin và tri thức về nông thôn.

Tập trung nguồn lực thích đáng phát triển các ngành, các khu kinh tế công nghệ cao để trở thành mũi nhọn chiến lược.

Đổi mới công nghệ, sản phẩm, phương pháp tổ chức sản xuất kinh doanh trong tất cả các ngành. Đã đầu tư mới là sử dụng công nghệ mới nhất. Trong mỗi ngành cũng phải có những mũi nhọn đột phá đi thẳng vào công nghệ cao. Chú trọng sử dụng công nghệ cao để phát triển nhanh ngành cơ khí chế tạo, đặc biệt là cơ khí chính xác, tự động hóa, trở thành những ngành KTTT.

Cần có lộ trình, bước đi thích hợp cho đổi mới công nghệ, phát triển KTTT trong từng ngành, từng địa phương, để đạt tới mục tiêu trở thành nước công nghiệp hiện đại, giá trị do tri thức tạo ra chiếm khoảng 40% GDP, công nhân tri thức chiếm khoảng 30% lực lượng lao động, chỉ số KTTT đạt mức trung bình của thế giới.      

Giải pháp để phát triển KTTT tại Hải Phòng

Theo khuyến cáo của Viện Ngân hàng Thế giới (WBI) và ý kiến của nhiều nhà nghiên cứu: Một quốc gia muốn chuyển sang nền KTTT cần hình thành 4 trụ cột, bao gồm:

Nguồn nhân lực chất lượng cao, năng động sáng tạo, không ngừng nâng cao kiến thức và kỹ năng. Có nền giáo dục tiên tiến đào tạo theo tiêu chuẩn chất lượng quốc tế. Hình thành chế độ học tập suốt đời, xã hội học tập.

Thiết lập hệ thống đổi mới sáng tạo hiệu quả. Đội ngũ cán bộ khoa học năng động sáng tạo, đủ sức làm chủ các thành tựu KH&CN mới, ứng dụng nhanh vào thực tiễn; có khả năng sáng tạo những công nghệ mới cần thiết cho đất nước.

Phát triển mạnh hạ tầng công nghệ thông tin và truyền thông (ICT). Ứng dụng và phát triển ICT trong tất cả các lĩnh vực. Coi ICT là động lực cho đổi mới và phát triển, là mũi nhọn xung kích vào KTTT. Xã hội thông tin là tiền đề cho nền KTTT.

Thể chế, chính sách, tổ chức quản lý thực sự dân chủ, phát huy cao độ quyền làm chủ của nhân dân, tạo môi trường kinh doanh sôi động, phát huy mọi năng lực sản xuất, mọi khả năng sáng tạo, mở đường cho KTTT phát triển. Đây là yếu tố quyết định nhất, nếu thiếu nó thì ba yếu tố trên chỉ mới là tiềm năng của KTTT.

Xuất phát từ cơ sở bốn trụ cột nêu trên, nhóm nghiên cứu của Trung tâm Khoa học Xã hội Nhân văn (Sở Khoa học và Công nghệ thành phố) trong đề tài “Nghiên cứu xây dựng những luận cứ khoa học để phát triển kinh tế tri thức ở Hải Phòng đến năm 2020” đã đề xuất các giải pháp nhằm phát triển KTTT tại Hải Phòng:

 Về thể chế chính sách: tiếp tục nghiên cứu rà soát lại các cơ chế chính sách đã ban hành  để bổ sung sửa đổi cho phù hợp với những điều kiện kinh tế đang biến đổi rất nhanh; ban hành cơ chế chính sách để củng cố và phát triển hệ thống sáng tạo đổi mới.

 Về giáo dục đào tạo, phát triển nguồn nhân lực cho KTTT: toàn dụng nguồn nhân lực KH&CN tiềm năng và đào tạo nhân lực KH&CN trực tiếp, các nguồn nhân lực khác để đẩy mạnh phát triển KTTT; nâng cao trình độ dân trí, từng bước hình thành xã hội thông tin và xã hội học tập.

Đẩy mạnh ứng dụng và phát triển hạ tầng ICT, phát triển và ứng dụng rộng rãi ICT trong tất cả các lĩnh vực kinh tế, xã hội.

Đẩy mạnh phát triển KH&CN và ứng dụng các sản phẩm KH&CN, đầu tư cơ sở vật chất và nguồn nhân lực hình thành một số tổ chức KH&CN đủ mạnh để đảm đương các nhiệm vụ KH&CN trọng điểm, thúc đẩy hình thành và phát triển các doanh nghiệp KH&CN, tạo động lực mạnh mẽ để phát triển KTTT./.

 

  Gửi tin phản hồi Gửi Email In bài viết
Ý kiến bạn đọc gửi
Tin tức này chưa có ý kiến nào
Tổng kết và trao giải Cuộc thi sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng Hải Phòng năm 2018
Thời gian: 24/09/2018 - 14:16
Sáng 22/9, tại Đài Phát thanh và Truyền hình Hải Phòng diễn ra Lễ Tổng kết và trao giải “Cuộc thi sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng Hải Phòng năm 2018”.
Tin mới
Tổng kết và trao giải Cuộc thi sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng Hải Phòng năm 2018
Quyết định số 2429/QĐ-CT ngày 17/9/2018 của UBND thành phố Hải Phòng về việc công bố danh mục thủ tục hành chính mới ban hành, thủ tục hành chính được thay thế, thủ tục hành chính bị bãi bỏ lĩnh vực khoa học và công nghệ
Cuộc thi sáng chế năm 2018: Phát huy năng lực sáng tạo
Thông báo về Cuộc thi Sáng chế năm 2018
Tặng giải thưởng Cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng Hải Phòng năm 2018
Cải thiện chỉ số Đổi mới sáng tạo tại Hải Phòng
Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp: cắt u gan không cần mở ổ bụng
Xây dựng mô hình ứng dụng công nghệ nuôi cấy mô tế bào thực vật nhân giống 2 loài lan dược liệu
Thúc đẩy hình thành và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo
Khai giảng Lớp giám đốc chiến lược (Keieijuku) khóa 3 tại Hải Phòng
Công nghệ vật liệu mới, tiềm năng ứng dụng trong xây dựng
Bế giảng Khóa học đào tạo “Giám đốc nhân sự chuyên nghiệp”
Nông nghiệp thông minh thích ứng với biến đổi khí hậu tại Hải Phòng
Giới thiệu công nghệ, sản phẩm thân thiện với môi trường trong xây dựng đô thị
Giới thiệu các công nghệ xử lý rác thải da giầy và may mặc cung cấp nhiệt cho lò hơi trong sản xuất